Cornus mascula (Cornus mas)

Decoratief blad Opvallende herfstverkleuring Lichte schaduw Bladverliezend Klein Eetbaar Opvallende vrucht Opvallende geur Volle zon Opvallende bloei

Description

De gele kornoelje is een van de meest onderschatte kleine bomen. Het is een van de eerste bloeiers van het jaar: wanneer de zon in februari schijnt gaan de lichtgele bloemtrosjes open en wordt de nog bladerloze boom één grote bloementuil. Omwille van die vroege bloei werd de gele kornoelje vroeger ook wel ‘bloeiend hout’ genoemd. Vanaf augustus rijpen de eetbare, rode vruchten die eruit zien als kleine, langwerpige kersen. Hij heeft bovendien van nature een mooie bolvorm en prachtig blad dat in de herfst geeloranje verkleurt. In de winter zorgen de frisgroene twijgen voor een opvallend beeld. Ook als bladverliezende haagplant is hij onovertroffen, en toch worden er nog nauwelijks cornushagen aangeplant.
De gele cornus is inheems in Midden- en Zuid-Oost-Europa en Zuid-West-Azië. Ook in België en Nederland komt hij in het wild voor, maar het is niet helemaal duidelijk of hij hier oorspronkelijk voorkwam dan wel of hij hier is ingevoerd en verwilderd. Feit is dat hij hier vroeger heel veel werd aangeplant in heggen en houtkanten bij boerderijen, kloosters en pastorijen, onder meer omwille van de eetbare vruchten.
Die vruchten, die rijk aan vitamine C en appelzuur zijn, kunnen verwerkt worden in allerlei gerechten (jam/gelei, dranken...), maar kunnen ook rauw gebruikt worden in allerlei gebak en suikerwerk, snoepgoed en sorbets. De vruchtjes werden vroeger ook, net als olijven, op zuur ingelegd en zo gegeten. Men gebruikte de bessen ook als geneesmiddel tegen ontstekingen, gastritis en spataderen. Van de bast werd een koortswerend middel bereid.
Vandaag worden de vruchten bij ons nog nauwelijks gebruikt, maar in de landen van het voormalige Oostblok en in Turkije worden ze op grote schaal gekweekt voor de bereiding van jam, bessensap, wijn en alcoholische dranken. Er bestaan zelfs speciale rassen met extra grote vruchten.
De soortaanduiding mas komt van het Latijn man (masculus). Dat kan slaan op de harde houtsoort, die o.m. gebruikt werd voor speren. Maar welli

Shape

  • Growing habit: meestal meerstammige struik of boom, maar wordt ook als halfstam en hoogstamboom gekweekt. Als boom vormt hij op termijn een dicht vertakte, brede ronde kroon.
  • Height: 5-7 m
  • Width: 5-7 m
  • Vigour: traag
  • Root system: gevoelig voor bodemverdichting

Leaf

  • Shape: tegenoverstaand, aan korte stengels; enkelvoudig; gaafrandig; breed eirond tot ovaal, scherp spits toelopend, met ronde voet, 8-10 cm lang en ongeveer half zo breed; typisch nervenpatroon met 3 tot 5 paar zijnerven die gebogen naar de top van het blad lopen; licht behaard; soms lederachtig
  • Color: glanzend lichtgroen
  • Fall color: geel, oranjerood tot paarsrood
  • Special features: Blad blijft zeer lang hangen. In de blaadjes zit een stof die de huid kan irriteren

Flower

  • Shape: zeer kleine, stervormige, viertallige bloemen, met 4 meeldraden, 1 stijl en 1 stempel; staan in 2-3 cm grote schermen bij elkaar, dicht op de takken, vrijwel zonder stelen
  • Color: lichtgeel
  • Point of time: februari-maart, voor het blad
  • Special features: Tweeslachtig. Zeer rijkbloeiend; zacht geurend; goede bijendrachtplant. In de winter opvallende gesteelde ronde bloemknoppen.

Fruit

  • Shape: ovale tot peervormige steenvruchtjes, ong. 1,5-2 cm lang, hangen aan korte steeltjes
  • Color: eerst groen, later helderrood
  • Point of time: vanaf juni, rijpen in september-oktober

Stem

  • Stem / bark: De schors is bij jonge exemplaren groen en licht behaard, wordt later grijsbruin, in kleine plaatjes afbladderend.

Cultivation requirements

  • Stand: Zon/lichte schaduw
  • Ground: Bij voorkeur voedselrijke, humeuze, kalkrijke bodem. Hij verdraagt beter droogte dan de meeste andere kornoeljes, maar de bessen zijn dikker op vochthoudende gronden.
  • Climate zone: 5b
  • Special features: Zeer goed windbestendig, niet tegen zeewind; goed bestand tegen stadsklimaat en industriële vervuiling

Share this page